Tenniselleboog (Epicondylitis lateralis)

De meest voorkomende oorzaak van een tenniselleboog of een golferselleboog is overbelasting. Iedere activiteit die een herhaalde, langdurige belasting geeft van de onderam-spieren gekoppeld aan een niet adequate rust kan tot overbelasting van deze spieren leiden. De voornaamste klacht is pijn aan de buitenzijde c.q. buitenzijde van de elleboog. Daarnaast is er veelvuldig spierzwakte, weefseldegeneratie in de onderam (tendinose)en een bewegingsbeperking van de elleboog. Ook kunnen tintelingen en doofheid in de onderarm optreden.
Deze klachten kunnen worden voorkomen met een oefenprogramma gericht op :
-verbetering van de weefselmobiliteit en spierspanning in de onderarm middels rekoefeningen.
-verbetering van de spierfunctie van de arm en daarnaast van de romp. door huiswerkoefeningen met progressieve weerstandstraining.

Effectieve therapie concepten
- Vicenzino 2003
- Timothy 2009

Therapie Vicenzino:
Bij het optreden van persisterende klachten is het raadzaam een fysiotherapeut te consulteren. De therapie is gericht op pijnvermindering en herstel van de spierfunctie en bestaat uit:
-Oefentherapie
Herstel van de spierfunctie wordt het beste bereikt door een huiswerk-oefenprogramma met progressive weerstandsoefeningen van de bovenste extremiteit, zich concentrerend op de extensoren van de pols en hand. Als weerstand kunnen gewichten of elastische banden worden gebruikt. Oefenintensiteit 3 maal per week, 3 series van 8 tot 12 herhalingen

-Houdingscorrectie
Aandacht voor de juiste houding. De correcte rechtop-houding moet ook worden benadrukt tijdens uitvoering van de oefeningen.

-Manuele therapie
De manuele therapie omvat technieken van Mulligan en Elvey. Zelf-behandeling met mobiliserende technieken en specifieke sporttaping zijn nodig om pijnvermindering te handhaven tussen de fysiotherapeutische zittingen.

-Voorlichting, advies
Daarnaast zal voorlichting en advies worden gegeven om pijnverhogende activiteiten te vermijden. Bijvoorbeeld het vermijden van het oppakken en optillen van voorwerpen met de handrug naar boven.
Deze therapie volgens Vicenzino is effectiever gebleken dan de bestrijding van een tennisarm met het injecteren van corticosteroiden. De behandeling bestaat uit acht behandelingen( sessies van 30 minuten) gedurende zes weken. (Bisset-2006)

Therapie Timothy
Timothy vergeleek een fysiotherapie behandeling met frictie, ultrageluid, ijsapplicatie, isotonisch oefeningen en rekoefeningen met een fysiotherapie behandeling met naast al het voorgaande een nieuwe eccentrische oefening met de Theraband flexbar. Samenvattend bleek dat na 7 weken de pijn bij de fysiotherapie behandeling met de flexbar oefening veel sterker verminderd was t.o.v. de fysiotherapie behandeling zonder deze oefening.
Bij de onderstaande wordt ook de opbouw van deze oefening getoond (26 t/m 30). De oefening wordt elke dag in 3 series van 15 herhalingen uitgevoerd. Het langzaam losmaken van de "wring" in fase 5 wordt in 4 of meer tellen uitgevoerd. U kunt deze oefening ook hier bekijken.

Oefenprogramma:elleboog epicondylitis lateralisRegio:elleboog

Training

Pijnvermindering en herstel spierfunctie zijn de hoofddoelen. Herstel van de spierfunctie wordt het beste bereikt door een oefenprogramma met progressive weerstandsoefeningen van de bovenste extremiteit, zich concentrerend op de extensoren van de pols en hand.

Manuele therapie

Naast de oefentherapie worden manuele technieken toegepast. De manuele therapie omvat Mobilisatie met Beweging (MWM) van Mulligan en de cervical lateral glide van Elvey. Zelf-behandeling met manuele therapie en specifieke sporttaping zijn nodig om pijnvermindering te handhaven tussen de fysiotherapeutische zittingen.

Voorlichting, advies

Daarnaast wordt aangeraden pijnverhogende activiteiten te vermijden. Vermijdt het oppakken en optillen van voorwerpen met de handrug naar boven.

Sel.Oefeningen:AfbeeldingSel.Oefeningen:Afbeelding
Oefening: 2 Kenmerk: rekextonderam2
Uitgangshouding :Zit in stoel. Arm gestrekt afgesteund op tafel of op de knie. Handrug wijst naar boven.
UItvoering: De andere hand duwt op de handrug en de vingers de handrug naar beneden. Rek treedt op aan de buitenzijde van de onderam.

Oefening: 3 Kenmerk: rekflexonderarm
Uitgangshouding :Zit in stoel. Arm gestrekt afgesteund op tafel of op de knie. Handpalm wijst naar boven.
UItvoering:De andere hand duwt op de handpalm en de vingers de handpalm naar beneden. Rek treedt op aan de binnenzijde van de onderam.

Oefening: 4 Kenmerk: vingerspreidoef met band

Uitgangshouding : Een rubber band om alle vingers.
Uitvoering: Spreid alle vingers tegen de weersatand.



Oefening: 4 Kenmerk: knijpoefening met bal

Het knijpen in een bal is een algemene oefening, waarbij alle spieren van de onderarm en hand versterkt worden. Knijp hierbij in een oude, wat zachtere tennisbal.



Oefening: 4 Kenmerk: knijpoefening
Zie foto

Oefening: 5 Kenmerk: dorsaal flexie pols
Zie foto

Oefening: 5 Kenmerk: Dorsaal flexie pols met band

Uitgangshouding: Zit op stoel met de voeten stevig licht gespreid op de grond. De romp gestrekt houden met de schouders naar achteren en de borst vooruit. De onderarm is vanaf de elleboog tot net voor de pols gesteund op het bovenbeen. Een lichte spanning in de band is aanwezig bij de start van de oefening.<br>
UItvoering : De handrug naar boven trekken. 8-12 maal / 3 sets. Gecontroleerde rustige beweging.



Oefening: 6 Kenmerk: palmair flexie pols
Zie foto

Oefening: 6 Kenmerk: Palmair flexie pols met band

Uitgangshouding: Zit op stoel met de voeten stevig licht gespreid op de grond. De romp gestrekt houden met de schouders naar achteren en de borst vooruit. De onderarm is vanaf de elleboog tot net voor de pols gesteund op het bovenbeen. Een lichte spanning in de band is aanwezig bij de start van de oefening.

UItvoering : De handpalm naar boven trekken. 8-12 maal / 3 sets. Gecontroleerde rustige beweging.



Oefening: 7 Kenmerk: radiaal abductie pols
Zie foto

Oefening: 8 Kenmerk: ulnair abductie pols
Zie foto

Oefening: 9 Kenmerk: Supinatie onderam met band

Uitgangshouding : Rubber band gefixeerd onder de voeten als op plaatje vasthouden.De duim wijst naar binnen, de handrug is boven.

Uitvoering: De onderarm naar buiten draaien, de duim draait naar buiten De pols mag hierbij niet buigen.



Oefening: 9 Kenmerk: Pronatie onderam met rubberband

Uitgangshouding : Rubber band gefixeerd onder de voeten als op plaatje vasthouden.De duim wijst naar buiten, de handpalm is boven.

Uitvoering: De onderarm naar binnen draaien, de duim draait naar binnen. De pols mag hierbij niet buigen.



Oefening: 9 Kenmerk: pro- en supinatie onderam
Zie foto

Oefening: 10 Kenmerk: biceps halter
Zie foto

Oefening: 11 Kenmerk: triceps met halter
Zie foto

Oefening: 12 Kenmerk: Excentrische dorsaal flexie A
Uitvoering :
De langzaam in zwaarte toenemende excentrische spierkrachtoefeningen moeten worden uitgevoerd vanuit een uitgangshouding met gestrekte elleboog, de onderarm in pronatie en de pols in maximale extensie (de hand zo hoog mogelijk). De hand langzaam laten zakken (ons voorstel in 5 tellen).

Oefening: 13 Kenmerk: Excentrische dorsaal flexie B
Om de concentrische belasting bij het terugkeren naar de uitgangspositie te voorkomen wordt de hand met ondersteuning van de andere hand teruggebracht.

Oefening: 14 Kenmerk: modified bench press

Zie foto

Uitstoten van hand met gewicht naar een punt verticaal boven de schouder



Oefening: 15 Kenmerk: bent over rowing met bal

Zie foto

Elleboog verticaal in lijn met hand en het gewicht. In plaats van de bal kan ook een tafel of een stoel worden gebruikt. Het schouderblad bij de roeibeweging naar achteren volledig naar achteren trekken.



Oefening: 16 Kenmerk: unilateral shoulder press

Zie foto

Start met arm gebogen naast het lichaam en eindig met arm uitgestrekt boven het lichaam, de hand is dan verticaal boven de schouder



Oefening: 17 Kenmerk: enorotatie met band

Uitgangshouding : De bovenarm tegen het lichaam met de elleboog tegen de zij. De elleboog in een 90 graden hoek.
UItvoering: Trek de onderam richting de buik. Zorg dat de schouders en de rest van het lichaam niet in stand wijzigen.



Oefening: 18 Kenmerk: exorotatie met band

Uitgangshouding :De bovenarm tegen het lichaam met de elleboog tegen de zij. De elleboog in een 90 graden hoek.
UItvoering: Trek de onderam van het lichaam af. Zorg dat de schouders en de rest van het lichaam niet in stand wijzigen.



Oefening: 19 Kenmerk: Diagonaal adductie

Uitgangshouding :De arm naast het lichaam. De duim wijst van het lichaam af.
UItvoering: Trek de arm naar de tegengestelde zijde.



Oefening: 20 Kenmerk: diagonaal abductie

Uitgangshouding :De arm voor het lichaam. De handpalm gericht naar de buik.
UItvoering: Trek de arm naar de tegengestelde zijde.



Oefening: 25 Kenmerk: automobilisatie lateral glide

Zie foto

met niet aangedane hand een druk naar buiten geven net voorbij elleboog. Een band stabiliseert de bovenarm naar binnen net boven de elleboog. Alternatief voor band: stabiliseer de bovenarm tussen een deurpost en de romp. De andere hand duwt weer naar buiten.



Oefening: 26 Kenmerk: Stap 1 Flexbar ecc. oefening
Pak de flexbar vast met de aangedane zijde. Breng de pols maximaal achterover.

Oefening: 27 Kenmerk: Fase 2 Flexbar ecc. oefening
Pak het andere eind vast met de andfere hand met de handrrug naar je toe. De pols en hand van de aangedane zijde hierbij goed achterover houden.

Oefening: 28 Kenmerk: Fase 3 Flexbar ecc. oefening
Wring de flexbar door met de niet aangedane pols van je af te draaien. Dit zet de aangedane zijde op spaaning

Oefening: 29 Kenmerk: Fase 4 Flexbar ecc. oefening
Brend de beide armen recht voor je. De ellebogen zijn hierbij gestrekt. Hou de pols van de aangedane zijde goed achterover en de niet aangedane zijde goed vooroever.

Oefening: 30 Kenmerk: Fase 5 Flexbar ecc. oefening
Laat langzaam in 4 tellen de pols van de aangedane zijde voorover gaan. De "wring" in de flexbar komt los. Hou hierbij de pols van de niet aangedane zijde in de vooroverstand.

     
Bron: 

B. Vincenzo, Masterclass Lateral epicondylalgia: a musculoskeletal physiotherapy perspective, Manual Therapie (2003) 8(2) 66-79

Timothy F. Tyler et al., Addition of a Novel Eccentric Wrist Extensor Exercise to Standard Treatment for Chronic Lateral Epicondylitis: A Prospective Randomized Trial, Nicholas Institute of Sports Medicine and Athletic Trauma, Lenox Hill Hospital New York, NY 2009

prod: M. de Kogel



Mobilisatie met beweging (Mulligan)
Mulligan's MWM technieken(=mobilisation with movement) is het toepassen van een aangehouden manuele verschuifkracht op een gewricht tijdens het uitvoeren van een beweging. Bij de tenniselleboog is de beweging veelal een aanspanning. Tijdens een behandeling moet met de toegepaste techniek een duidelijke pijnvermindering optreden. In de aanvangsfase van de therapie als pijn en functiebeperking nog aanwezig is, is het belangrijk dat u regelmatig een automobilisatie-techniek toepast. Een tape kan de therapie verder ondersteunen. De tapetechniek en de automobilisatie-techniek moet door uw fysio-manueeltherapeut worden geinstrueerd en gecontroleerd.

Referentie:
B. Vincenzo, Masterclass Lateral epicondylalgia: a musculoskeletal physiotherapy perspective, Manual Therapie (2003) 8(2) 66-79
Bisset L.,Beller E.,Jull G.,Brooks P.,Darnell R.,Vicenzino B.,Mobilisation with movement and exercise, corticosteroid injection, or wait and see for tennis elbow: randomised trial, BMJ, doi:10.1136/bmj.38961.584653.AE
Timothy F. Tyler et al., Addition of a Novel Eccentric Wrist Extensor Exercise to Standard Treatment for Chronic Lateral Epicondylitis: A Prospective Randomized Trial, Nicholas Institute of Sports Medicine and Athletic Trauma, Lenox Hill Hospital New York, NY 2009

Laatste wijziging:01-02-2010 M. de Kogel JavaScript DHTML Menu Powered by Milonic